GND 2026: 159 nowych tekstów i zmiany w formule konkursu

Teatr Miejski im. Witolda Gombrowicza w Gdyni informuje, że do udziału w dziewiętnastej edycji Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej, jednego z najważniejszych konkursów promujących współczesną polską dramaturgię, zakwalifikowano 159 oryginalnych sztuk, napisanych w minionym roku przez żyjących polskich autorów i autorki.

Wśród nadesłanych tekstów znalazły się zarówno propozycje uznanych dramatopisarzy — laureatów i finalistów poprzednich edycji GND — jak i debiutantów. Lista autorów i autorek potwierdza, że GND pozostaje konkursem o silnej pozycji i realnym wpływie na obieg współczesnego dramatu.

Nowe regulacje i przejrzystość procesu

Tegoroczna edycja przynosi istotne zmiany w regulaminie. Po raz pierwszy twórcy byli zobowiązani do złożenia oświadczenia dotyczącego zakresu korzystania z narzędzi AI podczas pracy nad tekstem. Ma ono charakter informacyjny i służy transparentności procesu zgłoszeniowego — to wyraźny sygnał, że konkurs reaguje na dynamiczne przemiany w praktykach pisarskich.

Zmianie uległa również formuła nagród. Zamiast jednej nagrody głównej przewidziano:

– Nagrodę Główną (30 000 zł brutto i statuetka GND);

– pięć równorzędnych nagród pieniężnych (po 10 000 zł brutto i pamiątkowe plakietki) dla finalistów II etapu;

– Nagrodę Specjalną Teatru Miejskiego w Gdyni — możliwość realizacji premiery, w bieżącym lub następnym sezonie artystycznym, tytułu wybranego spośród półfinałowych lub finałowych.

To poszerzenie pola wyróżnień ma za zadanie realnie wpłynąć na dalsze życie konkursowych tekstów, zwiększając ich szanse na sceniczne realizacje.

Trzyetapowy proces selekcji

Etap I — selekcja Komisji Artystycznej (marzec–kwiecień 2026)

Pięcioosobowa Komisja Artystyczna — w składzie: Mateusz Bednarkiewicz, Ewa Hevelke, Tomasz Kubikowski, Agnieszka Lubomira Piotrowska, Grzegorz Uzdański — wybierze do 15 półfinałowych tytułów. Wyniki poznamy do końca kwietnia.

Etap II — wybór finalistów (czerwiec 2026)

Trzyosobowa Kapituła GND: Antonia Lloyd Jones, Katarzyna Minkowska, Magdalena Rigamonti wskaże maksymalnie pięć sztuk, które trafią do finału. Ogłoszenie nominacji planowane jest na połowę czerwca.

Etap III — finał i ogłoszenie laureata (21–24 października 2026)

Kulminacja konkursu odbędzie się jesienią, podczas wydarzenia połączonego z „pomostową” edycją Festiwalu Polskich Sztuk Współczesnych R@Port, odmrożeniem festiwalu po czteroletniej przerwie. Pełnomocnikiem dyrektorki Teatru Miejskiego w Gdyni Marty Miłoszewskiej ds. Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej i Festiwalu R@Port  został Łukasz Chotkowski (reżyser, dramaturg, scenarzysta, dziekan kierunku reżyseria warszawskiej Akademii Teatralnej).

W programie znajdą się:

– pokazy warsztatowe finałowych sztuk;

– przegląd form i spektakli teatralnych, performatywnych i wizualnych, opartych na różnorodnych współczesnych strategiach dramaturgicznych;

– debaty, spotkania i warsztaty;

– rozstrzygnięcie 13. Konkursu im. Andrzeja Żurowskiego na recenzje teatralne.

W czasie R@Portu planowane jest powołanie i ogłoszenie Koalicji Teatrów dla polskiej dramaturgii.

Znaczenie GND i publikacje towarzyszące

Od 2007 roku Gdyńska Nagroda Dramaturgiczna pełni funkcję jednego z najważniejszych barometrów polskiej dramaturgii. Finałowe teksty publikowane są w otwartym zasobie online, co czyni konkurs istotnym narzędziem edukacyjnym i badawczym.

Teatr Miejski przygotowuje również publikację „Gdyńska Nagroda Dramaturgiczna. Zeszyty”, antologię obejmującą wybór sztuk z lat 2025–2026, realizowaną dzięki wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Literatura 2026.

Diagnoza współczesnego dramatu

Finał GND tradycyjnie stawia pytania o kondycję polskiego dramatu: Jaką wizję świata proponują współcześni dramatopisarze i dramatopisarki? Jakie problemy podejmują? Jakimi środkami opowiadają o świecie, o Polsce i jej mieszkańcach?

Lista dotychczasowych laureatów — od Magdy Fertacz, przez Zytę Rudzką, Weronikę Murek, Malinę Prześlugę, po Katarzynę Minkowską i Tomasza Walesiaka — pokazuje, że GND nie tylko nagradza, ale i wyznacza kierunki rozwoju polskiej dramaturgii.